ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก
แผ่นพับที่ 1/2568 หนอนเจาะเมล็ดทุเรียน
ชื่อสามัญ Durian Seed Borer ประเทศไทยมีรายงานพบ 3 ชนิด
ชื่อวิทยาศาสตร์
- Mudaria stahlgretschae
- Mudaria minor
- Mudaria szalkayjozsefi
ชื่อวงศ์ Noctuidae
เป็นแมลงศัตรูสำคัญและที่สร้างความเสียหายต่อผลผลิตทุเรียนทำให้เนื้อทุเรียนเสียคุณภาพ ทำให้เกษตรกรขายทุเรียนได้ในราคาต่ำและยังส่งผลต่อความน่าเชื่อถือของผู้บริโภค นอกจากนี้ยังเป็นศัตรูพืชกักกันที่สำคัญที่สามารถสร้างผลกระทบต่อการนำเข้าและส่งออกทุเรียน ดังนั้น เกษตรกรควรให้ความสำคัญในการป้องกันกำจัดเพื่อป้องกันความเสียหายคัดคุณภาพผลผลิตก่อนการจำหน่ายเพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค โดยหนอนชนิดนี้มีพืชอาศัย คือ ทุเรียน
รูปร่างลักษณะ
- ลักษณะของหนอนเจาะเมล็ดทุเรียน เป็นผีเสื้อกลางคืน มีลักษณะสีน้ำตาลอมเทา มีจุดสีขาวบนสันหลังอก มีจุดใหญ่ที่ขอบปีกอย่างน้อย 3 จุด และจุดเล็กที่มุมปีกอีก 1 – 3 จุด ลักษณะของหนอนจะมีสีม่วงอมแดงเมื่อหนอนโตเต็มที่
มีขนาดยาว ประมาณ 4 เซนติเมตร
ลักษณะการทำลาย
- ผีเสื้อของหนอนเจาะเมล็ดทุเรียนจะวางไข่บริเวณหนามทุเรียน และไข่ของผีเสื้อขนาดเล็กมาก เมื่อเปรียบเทียบ
กับหนามของทุเรียน หนอนที่ฟักออกมามีขนาดเล็กกว่าไส้ดินสอและจะเจาะเข้าไปในผลทุเรียน รอยเจาะ
จะสังเกตยากมากจนแทบไม่สามารถสังเกตเห็นได้ หนอนจะเข้าไปกัดกินเมล็ดในผลและถ่ายมูลออกมาปะปนกับเนื้อทุเรียน เมื่อหนอนโตเต็มที่จึงเจาะออกมาเพื่อเข้าดักแด้ในดิน และในระยะดักแด้จะฝังตัวในดิน เมื่อสภาพอากาศเหมาะสมและดินมีความชื้นจึงฟักออกมาเป็นตัวเต็มวัย โดยระยะการออกดอกของทุเรียนและระยะการเจริญเติบโตทางผลจนถึงเก็บเกี่ยวผลผลิตควรเฝ้าระวังเป็นพิเศษ
วิธีการป้องกันกำจัด
1.การเขตกรรม
ห่อผลด้วยถุงพลาสติกสีขาวขุ่น ขนาด 40 x75 เซนติเมตร เจาะก้นถุง เพื่อระบายน้ำ และป้องกันไม่ให้ตัวเต็มวัยวางไข่
โดยเริ่มห่อผลตั้งแต่ผลทุเรียนมีอายุ 6 สัปดาห์เป็นต้นไป จนถึงเก็บเกี่ยว
2.การใช้วิธีฟิสิกส์
ใช้กับดักแสงไฟ โดยใช้หลอดไฟชนิด Black Light เพื่อการพยากรณ์สถานการณ์ศัตรูพืช สำหรับวางแผนและตัดสินใจป้องกันกำจัดได้อย่างเหมาะสม หากพบตัวเต็มวัยของหนอนเจาะเมล็ดทุเรียน 1 ตัว ควรใช้สารเคมีป้องกันกำจัด
3.การใช้สารเคมี
แช่เมล็ดพันธุ์ด้วยสาร
- มาลาไทออน 83% EC (กลุ่มสาร 1B) อัตรา 40 มิลลิลิตร
- คาร์บาริล 85% WP (กลุ่มสาร 1A) อัตรา 50 กรัม
โดยเลือกสารชนิดใดชนิดหนึ่งผสมน้ำ 20 ลิตร
เมื่อพบตัวเต็มวัย
- คาร์บาริล 85% WP (กลุ่มสาร 1A) อัตรา 50 มิลลิลิตร
- เดลทาเมทริน 3% EC (กลุ่มสาร 3A) อัตรา 15 มิลลิลิตร
- แลมบ์ดาไซฮาโลริน 2.5% EC (กลุ่มสาร 3A) อัตรา 20 มิลลิลิตร
- ไดอะซินอน 60% EC (กลุ่มสาร 1B) อัตรา 40 มิลลิลิตร
โดยเลือกสารชนิดใดชนิดหนึ่งผสมน้ำ 20 ลิตร พ่นหลังจากติดผลแล้วประมาณ 1 เดือน ห่างกัน 7 – 14 วัน หลังจากนั้นให้สลับใช้กลุ่มสารอื่น งดพ่นก่อนเก็บเกี่ยว 7 วัน และงดพ่นก่อนเก็บเกี่ยว 14 วัน ในสารไดอะซินอน
แหล่งที่พบการระบาดของหนอนเจาะเมล็ดทุเรียนเป็นประจำ ควรพ่นสารกำ จัดแมลงหลังจากทุเรียนติดผล 1 เดือน แหล่งที่ไม่เคยพบการระบาดควรสำรวจโดยติดตั้งกับดักแสงไฟ และพ่นสารกำจัดแมลงทันทีเมื่อพบผีเสื้อติดกับดักแสงไฟ
ข้อมูล : กรมวิชาการเกษตร
เรียบเรียง : กองส่งเสริมการอารักขาพืชและจัดการดินปุ๋ย กรมส่งเสริมการเกษตร
จัดทำโดย : กลุ่มพัฒนาสื่อส่งเสริมการเกษตร กรมส่งเสริมการเกษตร
ตุลาคม ; 2568
